จิรยุทธชัย ไตรแสงเสถียรStrategic Finance for Property Development

Timeline ขอสินเชื่อก่อสร้างในไทย

เจ็ดขั้นตอนจากเตรียมเอกสารถึงเบิกงวดก่อสร้าง Checklist เอกสาร และค่าจดจำนองที่ถูกต้อง

สรุปสั้น

  • จากเริ่มเตรียมเอกสารถึงเบิกงวดแรกโดยทั่วไปใช้ 4–6 เดือน โครงการใหญ่หรือคณะกรรมการหลายระดับอาจนานกว่า
  • หากทำทุกขั้นตอนต่อกันโดยไม่ซ้อนกันจะใช้ราว 16–32 สัปดาห์ การทำขนานกันจึงเป็นจุดที่ประหยัดเวลาได้จริง
  • ค่าจดจำนองทั่วไป 1% ของวงเงินแต่ไม่เกิน 200,000 บาท ไม่ใช่ 0.1% ของวงเงิน

เจ็ดขั้นตอนหลัก

ขั้นขั้นตอนระยะเวลาเดือนเริ่ม–จบ
1เตรียมโครงการและเอกสาร1–2 เดือน1–2
2นำเสนอโครงการและยื่นคำขอกู้2–4 สัปดาห์2
3ประเมินราคาที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง3–6 สัปดาห์2–4
4วิเคราะห์สินเชื่อและ Credit Committee4–8 สัปดาห์3–5
5เอกสารนิติกรรมและทำสัญญา2–4 สัปดาห์5–6
6เปิดวงเงินและเบิกงวดแรก1–2 สัปดาห์6
7เบิกงวดก่อสร้างต่อเนื่องทุก 4–8 สัปดาห์7–18

ถ้าเดินทีละขั้นโดยไม่ซ้อนกัน ขั้นที่ 1–6 รวมกันจะเป็น 16–32 สัปดาห์ ตัวเลขทั่วไป 4–6 เดือนจึงตั้งอยู่บนการทำงานซ้อนกัน โดยเฉพาะการประเมินราคาที่เริ่มได้ก่อนงานวิเคราะห์จะจบ

ระยะเวลาอาจยืดออกเมื่อเอกสารไม่ครบ ธนาคารขอข้อมูลเพิ่ม มี Credit Committee หลายระดับ หรือวงเงินโครงการเกินราว 500 ล้านบาท

แต่ละขั้นทำอะไร

  1. เตรียมโครงการ Feasibility Study, โฉนด, แบบที่ได้รับอนุมัติ, ใบอนุญาตก่อสร้าง, BOQ, Financial Model, งบการเงินตรวจสอบแล้ว 3 ปี และเอกสารนิติบุคคล
  2. ยื่นคำขอ ประชุม RM ครั้งแรก นำเสนอ Executive Summary ยื่นเอกสาร RM ทำ Credit Proposal กำหนดโครงสร้างวงเงิน และลงนาม Term Sheet ถ้ามี
  3. ประเมินราคา ธนาคารใช้บริษัทประเมินที่อนุมัติไว้ ประเมินที่ดินและสิ่งปลูกสร้างตามแบบ ตรวจกรรมสิทธิ์และภาระผูกพัน แล้วกำหนด LTV ซึ่งมักอยู่ในช่วง 60–80%
  4. วิเคราะห์และอนุมัติ วิเคราะห์ DSCR, ICR, LTV และกระแสเงินสด เตรียม Credit Memo เสนอคณะกรรมการตามระดับอำนาจ อาจขอข้อมูลเพิ่ม จนได้หนังสืออนุมัติหลักการแล้วเจรจาเงื่อนไขสุดท้าย
  5. นิติกรรม ตรวจโฉนด จัดทำสัญญากู้ สัญญาจำนอง สัญญาค้ำประกัน จดจำนองที่สำนักงานที่ดิน และลงนาม
  6. เบิกงวดแรก ยืนยัน Conditions Precedent เปิดบัญชีโครงการ ยื่นคำขอเบิกและตารางก่อสร้าง วิศวกรธนาคารตรวจหน้างาน แล้วโอนเงิน
  7. เบิกต่อเนื่อง ยื่น Drawing Request พร้อม Progress Report ตรวจ % งาน เทียบกับ BOQ รายงานรายเดือน และหัก Retention ตามเงื่อนไข มัก 5–10% จนถึง Practical Completion

ค่าจดจำนองต้องคิดให้ถูก

ค่าธรรมเนียมจดทะเบียนจำนองทั่วไปคือ 1% ของวงเงินจำนอง แต่ไม่เกิน 200,000 บาท กรณีจำนองกับธนาคารพาณิชย์หรือผู้ให้กู้เอกชนตามที่กำหนด

ตัวอย่าง วงเงินจำนอง 300 ล้านบาท

1% × 300,000,000 = 3,000,000 บาท แต่เสียจริงไม่เกิน 200,000 บาท

มาตรการลดค่าจดจำนองเหลือ 0.01% เป็นคนละเรื่อง มาตรการที่ประกาศล่าสุดใช้กับบุคคลธรรมดาสัญชาติไทยซื้อที่อยู่อาศัย ราคาและวงเงินจำนองไม่เกิน 7 ล้านบาท ไปจนถึง 30 มิถุนายน 2570 จึงไม่ใช้กับสินเชื่อโครงการของผู้พัฒนา ควรตรวจอัตราล่าสุดกับสำนักงานที่ดินก่อนทำงบประมาณ

Checklist เอกสาร

หมวดเอกสารใช้ในขั้น
A. ผู้กู้หนังสือรับรองบริษัท ไม่เกิน 3 เดือน1–2
บัญชีรายชื่อผู้ถือหุ้นล่าสุด1–2
หนังสือมอบอำนาจ ถ้ามี2
สำเนาบัตรหรือพาสปอร์ตกรรมการ2
งบการเงินตรวจสอบแล้ว 3 ปี1–2
Statement บัญชีธนาคาร 12 เดือน2
รายงาน Aging ลูกหนี้และเจ้าหนี้2
B. โครงการFeasibility Study ครอบคลุม IRR, NPV, Cash Flow1
แบบก่อสร้างที่ได้รับอนุมัติ1
ใบอนุญาตก่อสร้าง อ.1 หรือหลักฐานการแจ้งตามกฎหมาย1
BOQ และประมาณการต้นทุน1
สัญญาจ้างก่อสร้าง5
Construction Schedule และ Milestone1
Financial Model ประมาณการ 5–10 ปี1
Market Analysis และ Sales Plan1
C. หลักทรัพย์โฉนดฉบับจริงและสำเนา3
แผนที่หรือรูปแปลงที่ดิน3
ราคาประเมินทางราชการ3
หลักฐานกรรมสิทธิ์หรือสัญญาซื้อขาย3
รายงานประเมินราคา3
หลักฐานภาระผูกพัน3
D. นิติกรรมสัญญากู้เงิน5
สัญญาจำนอง5
สัญญาค้ำประกัน5
หนังสือยินยอมคู่สมรส ถ้ามี5
กรมธรรม์อัคคีภัย และ CAR ให้ธนาคารเป็นผู้รับประโยชน์5–6
E. การเบิกงวดDrawing Request6–7
Progress Report7
ใบรับรองงานจากวิศวกรโครงการ7
ใบแจ้งหนี้ผู้รับเหมา7
รูปถ่ายหน้างานที่ระบุวันที่7
รายงานการเงินรายเดือนของโครงการ7
Drawdown Schedule6

โครงการที่เข้าเกณฑ์ EIA ควรวางเวลาอนุมัติ EIA แยกออกมา เพราะมักเป็นงานที่อยู่นอกการควบคุมของทั้งธนาคารและผู้กู้ และเป็นเงื่อนไขของการขอใบอนุญาตก่อสร้าง

วางเงินให้ตรงเวลาธนาคาร

  • เผื่อเงิน Equity จนถึงเบิกงวดแรก เพราะงานเตรียมการเกิดก่อนเงินกู้
  • เริ่มประเมินราคาทันทีที่ RM รับเรื่อง อย่ารอให้อนุมัติเสร็จ
  • เตรียมคำตอบ Credit Attention Points ก่อนยื่น
  • ให้ทนายอ่าน Draft สัญญาตั้งแต่ Term Sheet เพื่อลดเวลารอบ Legal
  • ปิดเงื่อนไขก่อนเบิกให้ครบ ก่อนวันที่ต้องจ่ายผู้รับเหมา
  • กันเวลา 4–8 สัปดาห์ระหว่างงวดเบิกไว้ในแผนเงินสด